ANGOLA - przewodnik, porady, informacje

Wa�ne informacje dla podr�nych z Polski:

WIZA, PRZEPISY WJAZDOWE
W³adze angolskie wymagaj± od obywateli RP, bez wzglêdu na rodzaj paszportu, wizy pobytowej lub wizy na przejazd tranzytem. Paszport powinien byæ wa¿ny minimum 6 miesiêcy. Wizê pobytow± wa¿n± do 30 dni oraz wizê tranzytow± mo¿na otrzymaæ w Ambasadzie Angoli w Warszawie lub w innych placówkach dyplomatycznych i konsularnych tego kraju. Z regu³y wymagane jest udokumentowanie celu pobytu (zaproszenie, dowód op³acenia kosztów pobytu, wykupiony bilet na podró¿). Po przyje¼dzie do Angoli wizê mo¿na dwukrotnie przed³u¿yæ o kolejne 30-dniowe okresy, do 90 dni pobytu ³±cznie. Pobyt bez wa¿nej wizy jest karany wysok± grzywn± i - w przypadku kontroli - nakazem natychmiastowego opuszczenia kraju.

PRZEPISY CELNE
Wolno wwie¼æ i wywie¼æ do 15 tys. USD. W przypadku wiêkszej kwoty konieczna jest deklaracja przy wwozie, a przy wywozie - zezwolenie z banku. Nie wolno przywoziæ i wywoziæ angolskiej waluty (dok³adne kontrole na lotnisku). Przepisy celne zbli¿one s± do standardów miêdzynarodowych. Nie wolno wywoziæ kamieni szlachetnych, ko¶ci s³oniowej, wyrobów ze skóry krokodyla i wê¿a oraz skorup ¿ó³wi. W przypadku wywozu wyrobów rêkodzie³a artystycznego z drewna, obrazów i innych dzie³ sztuki wymagana jest zgoda Ministerstwa Kultury (na wyrobie zostaje przyklejony specjalny znaczek z piecz±tk±). Niektóre sklepy z pami±tkami sprzedaj± wyroby z naklejkami zezwalaj±cymi na wywóz. Ograniczenia co do przywozu mieszcz± siê w standardach miêdzynarodowych (broñ, narkotyki itp.). Zwolnienia z c³a dotycz± tylko rzeczy osobistych w ilo¶ciach niehandlowych.

MELDUNEK
Nale¿y zg³osiæ swój pobyt s³u¿bom imigracyjnym oraz poinformowaæ o miejscu zamieszkania (na formularzu przekroczenia granicy). Obowi±zek zameldowania cudzoziemca spoczywa na hotelu lub osobie prywatnej udzielaj±cej mu go¶ciny. Zaleca siê, aby obywatele polscy, ze wzglêdu na w³asne bezpieczeñstwo, po przybyciu do Angoli zg³aszali Ambasadzie RP w Luandzie swój pobyt w tym kraju. Zaleca siê sta³e noszenie dowodu to¿samo¶ci, np. po¶wiadczonej urzêdowo (w Ambasadzie) fotokopii paszportu z wa¿n± wiz±. Orygina³ paszportu nale¿y przechowywaæ w bezpiecznym miejscu.

UBEZPIECZENIE
Nie ma obowi±zku wykupienia ubezpieczeñ osobowych. Polisy polskich i zagranicznych towarzystw ubezpieczeniowych nie s± uznawane za formê gwarancji zap³aty, np. kosztów leczenia. Zaleca siê wykupienie polisy, by uzyskaæ refundacjê poniesionych wydatków - najlepiej takiej, która obejmuje te¿ koszty ewakuacji chorego. Mo¿na wykupiæ miejscowe ubezpieczenie medyczne.

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Wymagany jest dowód szczepienia przeciw ¿ó³tej febrze - nale¿y go okazaæ stra¿y granicznej przy wje¼dzie do kraju (tzw. ¿ó³ta ksi±¿eczka). Angola le¿y w strefie tropikalnej, w której wystêpuj± liczne zagro¿enia zdrowotne. Najwiêkszym z nich jest malaria, wystêpuj±ca w zasadzie na terytorium ca³ego kraju i we wszystkich porach roku. Zaleca siê stosowanie profilaktyki przeciwmalarycznej. W przypadku pojawienia siê wysokiej gor±czki, bólu miê¶ni i g³owy oraz objawów przypominaj±cych zatrucie pokarmowe (tak¿e po powrocie do Polski) nale¿y bezwzglêdnie zg³osiæ siê do lekarza, poniewa¿ opó¼nienie leczenia malarii mo¿e byæ bardzo niebezpieczne. Aby zmniejszyæ ryzyko uk±szeñ komarów przenosz±cych malariê, nale¿y unikaæ przebywania na zewn±trz po zapadniêciu zmroku oraz nosiæ odzie¿ zakrywaj±c± ramiona i nogi. Podczas snu nale¿y chroniæ siê pod moskitier±. Zaleca siê stosowanie kremów lub aerozoli odstraszaj±cych komary.
W Angoli odnotowuje siê tak¿e wysok± zachorowalno¶æ na cholerê, ¿ó³taczkê, ¶pi±czkê, gru¼licê, polio i tr±d. Ro¶nie liczba nosicieli wirusa HIV i osób chorych na AIDS. W zwi±zku ze szczególnie du¿ym zagro¿eniem choler± nale¿y przestrzegaæ podstawowych zasad profilaktyki i podwy¿szonych rygorów higieniczno-sanitarnych, a zw³aszcza: czêsto myæ rêce, dok³adnie odka¿aæ naczynia, owoce i warzywa, u¿ywaæ tylko przegotowanej wody, unikaæ spo¿ywania ryb i owoców morza i - ogólnie - posi³ków w barach i restauracjach, gdzie higiena budzi w±tpliwo¶ci. Zatrucia pokarmowe zdarzaj± siê bardzo czêsto. Zaleca siê spo¿ywanie wy³±cznie napojów sprzedawanych w zamkniêtych butelkach lub w puszkach. Pomoc medyczn± na odpowiednim poziomie ¶wiadcz± jedynie prywatne kliniki. Cena wizyty u lekarza to 40-60 USD, dzienny pobyt w szpitalu kosztuje od 500 do ponad 2000 USD. Prywatne szpitale i o¶rodki zdrowia ¿±daj± wniesienia op³aty przed podjêciem leczenia. Publiczna pomoc medyczna jest ¶wiadczona wy³±cznie obywatelom Angoli. Nie istnieje pogotowie ratunkowe.
INFORMACJE DLA KIEROWCÓW
Obowi±zuje ruch prawostronny. W przypadku pobytu ponad 3-miesiêcznego obowi±zkowe jest posiadanie miejscowego prawa jazdy, które otrzymuje siê na podstawie polskiego prawa jazdy (procedura jest d³ugotrwa³a). Funkcjonariusze policji bardzo rzadko honoruj± miêdzynarodowe prawo jazdy i ¿±daj± od cudzoziemców okazania dokumentu miejscowego, podobnie jak firmy wynajmuj±ce samochody. Angolskie prawo jazdy nowego typu jest wa¿ne na obszarze pañstw Afryki Po³udniowej nale¿±cych do Po³udniowoafrykañskiej Wspólnoty Rozwoju (SADC). Ubezpieczenie OC jest obowi±zkowe. Nie powinno siê podró¿owaæ po zmroku. Kierowcy nagminnie o¶lepiaj± wspó³u¿ytkowników dróg lub je¿d¿± bez dostatecznego o¶wietlenia oraz niew³a¶ciwie parkuj±. Nale¿y zachowaæ szczególn± uwagê podczas poruszania siê po Luandzie o ka¿dej porze dnia ze wzglêdu na bardzo niebezpieczn± jazdê motocykli (motocykli¶ci nie przestrzegaj± znaków drogowych i ¶wiate³!) oraz wymuszanie pierwszeñstwa przez kierowców samochodów. Na wielu ulicach s± g³êbokie dziury lub otwarte studzienki kanalizacyjne.

PODRÓ¯OWANIE PO KRAJU
Generalnie podró¿owanie po kraju jest trudne i czêsto ryzykowne. Trwa odbudowa dróg, mostów oraz wiaduktów po wieloletniej wojnie domowej. Najlepiej podró¿owaæ samochodem terenowym. Wiêkszo¶æ dróg jest bardzo zniszczona, a podczas pory deszczowej wiele z nich jest nieprzejezdnych. Us³ugi serwisowe s± rzadkie i na niskim poziomie. Je¶li to mo¿liwe, zaleca siê podró¿ przynajmniej dwoma samochodami. G³ównym ¶rodkiem komunikacji miêdzy Luand± a stolicami prowincji nadal s± samoloty, ale problemem jest wpisanie w listopadzie 2008 r. wszystkich linii lotniczych Angoli na „czarn± listê” miêdzynarodowych organizacji lotniczych. Oznacza to, ¿e w razie wypadku towarzystwo ubezpieczeniowe mo¿e odmówiæ wyp³aty odszkodowania. Ew. zmiana tej sytuacji mo¿e nast±piæ nie wcze¶niej ni¿ w po³owie 2009 r. Miêdzy wieloma prowincjami istniej± ju¿ dogodne po³±czenia autobusowe. Na niektórych trasach autobusy i mikrobusy s± prze³adowane pasa¿erami i czêsto zdarzaj± siê awarie. Nie istnieje pasa¿erski transport morski. Poza miastami Benguela i Lobito baza hotelowa jest bardzo skromna.

BEZPIECZEÑSTWO
Po 27-letniej wojnie domowej od 2002 r. w Angoli utrwala siê pokój. Jednak¿e traumatyczne skutki obcowania z przemoc±, rozregulowanie mechanizmów kontroli spo³ecznej, bieda, bezrobocie oraz wielkie ilo¶ci broni pozosta³ej po wojnie rodz± przestêpczo¶æ pospolit±. Do rozbojów dochodzi zw³aszcza w peryferyjnych dzielnicach du¿ych miast, a tak¿e w kilku strefach centrum Luandy oraz na szlakach komunikacyjnych. Spaceruj±c po Luandzie lub poruszaj±c siê po tym mie¶cie samochodem, nale¿y zachowaæ zdroworozs±dkowe ¶rodki ostro¿no¶ci. Nie nale¿y nosiæ przy sobie du¿ych sum pieniêdzy, bi¿uterii, laptopów ani innych drogocennych przedmiotów. W samochodzie koniecznie nale¿y zamykaæ okna i blokowaæ drzwi. Szczególne ¶rodki ostro¿no¶ci nale¿y zachowaæ tak¿e na pla¿y, gdzie bardzo czêsto dochodzi do kradzie¿y. Powa¿nym niebezpieczeñstwem w g³êbi kraju s± miny - pozosta³o¶æ z okresu dzia³añ wojennych. Nie wolno zbaczaæ z regularnie uczêszczanych dróg. Nie wszystkie pola minowe s± wyra¼nie oznaczone (warto zasiêgn±æ opinii mieszkañców).
W prowincji-enklawie Kabinda trwa g³êboki, zadawniony konflikt na tle separatystycznym. Rz±d podejmuje próby pacyfikacji, które daj± ograniczone rezultaty, a wzmocniona obecno¶æ armii angolskiej nie gwarantuje bezpieczeñstwa.

PRZYDATNE INFORMACJE:
Angola nale¿y do najdro¿szych krajów ¶wiata. Ceny wielu towarów i us³ug s± zaskakuj±co wysokie (dotyczy to zw³aszcza restauracji, hoteli, wynajmu domów lub mieszkañ). Przyk³adowo, w Luandzie i na prowincji przeciêtne miejsce hotelowe kosztuje dziennie oko³o 200 USD (je¶li uda siê je znale¼æ), a na posi³ek trzeba przewidzieæ min. 50 USD na osobê.
Z wyj±tkiem kilku luksusowych hoteli p³atno¶ci kart± kredytow± nie s± akceptowane. W Luandzie zainstalowano bankomaty obs³uguj±ce karty VISA, ale nie ma informacji, czy akceptuj± karty wystawione poza Angol±. Nie stosuje siê czeków podró¿nych.
Do¶æ powszechne jest p³acenie banknotami dolarowymi. Akceptowane s± tylko banknoty wydane w roku 1996 lub pó¼niej (tzw. du¿e g³owy).
Nale¿y stosowaæ siê do zakazu fotografowania budynków rz±dowych i wojskowych, który bywa przenoszony na ca³± sferê obiektów publicznych. Sugerujemy zapytaæ o zgodê na zrobienie zdjêcia, aby unikn±æ konfiskaty kamery, aparatu lub filmu przez s³u¿by odpowiedzialne za ochronê.
Podstawowym ¶rodkiem komunikacji miejskiej s± prywatne mikrobusy (kolor niebieski), zwane myl±co taksówkami. Mikrobusy te bywaj± prze³adowane, czêsto w fatalnym stanie technicznym i nieostro¿nie prowadzone. W Luandzie istnieje tak¿e ograniczony transport autobusowy. Klasyczne taksówki praktycznie nie istniej± (firma Macontaxi, tel. 222 261 800).
W Luandzie i w innych miastach wystêpuj± trudno¶ci z zaopatrzeniem w wodê, energiê elektryczn± i paliwa. Hotele i zamo¿niejsze domy prywatne maj± w³asne zbiorniki na wodê i agregaty pr±dotwórcze.
Telefonia komórkowa jest rozpowszechniona; w Angoli dzia³a dwóch operatorów: Movicel (sieæ pañstwowa) i Unitel (sieæ prywatna), przy czym zasiêg ich sieci obejmuje tylko stolice prowincji i kilka mniejszych miejscowo¶ci. Korzystanie w Angoli z telefonu komórkowego zarejestrowanego w Polsce (roaming) jest mo¿liwe (warto zasiêgn±æ informacji u operatora).

Jêzyk urzêdowy - portugalski - jest powszechnie u¿ywany. Znajomo¶æ innych jêzyków obcych jest znikoma. W regionach granicz±cych z Demokratyczn± Republik± Konga do¶æ popularny jest jêzyk francuski.


Podczas planowania podró¿y do opisanego powy¿ej kraju, zalecamy zapoznanie siê z ostrze¿eniami dla podró¿uj±cych, zawieraj±cymi najnowsze informacje istotne dla bezpieczeñstwa obywateli polskich na ¶wiecie.

Przedstawicielstwa dyplomatyczne i konsularne w Polsce:

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Angoli
ambasador: Marek Rohr-Garztecki
Angola, Luanda, Rua Comandante N?Zaji 21/23, Luanda - Alvalade, CP. 1340
Tel.: +244 222 323 088 Tel. dy¿urny: +244 934 112 212 Faks: +244 222 323 086
luanda.amb.sekretariat@msz.gov.pl

Polskie plac�wki dyplomatyczne i konsularne:

Ambasada RP
Rua Comandante N´zaji 21/23, Alvalade, Luanda; CP. 1340
tel. 00 244 222 323 088;
tel./fax 00 244 222 323 086
tel. komórkowy 00 244 912 502 315
www.embpolonia-ang.info
e-mail: embpol@netangola.com