Mauzoleum I’timad-ud-Daulah. Agra, Indie > INDIE

W mauzoleum I’timad-ud-Daulaha spoczywa ciało mirzy Ghijas-bega i Asmat Begum, jego zamarłej kilka miesięcy wcze¶niej niż on żony. Grobowiec powstał w latach 1622–1628 na zlecenie ich córki Nur Dżahan, póĽniejszej żony Dżahangira (tej, co to k±pała się w kamiennej misie w płatkach róży). A w ogóle to Ghijas-beg był dziadkiem Mumtaz, a na dworze cesarza Dżahangira pełnił funkcję wezyra (premiera) oraz otrzymał tytuł „I’timad-ud-Daulah” (tłumaczone jako „pan/minister skarbu” lub „filar państwa”). I to ten tytuł dał nazwę mauzoleum, w którym spocz±ł po ¶mierci. W kontek¶cie nazwy mauzoleum tłumaczone jest czasem jako „skrzynia z klejnotami”.

AGRA, Uttar Pradesh, Mauzoleum I’timad-ud-Daulah (2), INDIE

Zwany „małym TadĽem” (Baby Taj) grobowiec I’timad-ud-Daulah uważany jest za pierwowzór mauzoleum, w którym spoczywa ciało Mumtaz (ileż ja tych „pierwowzorów” już widziałam, żeby wspomnieć chociażby grobowiec Humajuna w Delhi!). Faktem jednak jest, że I’timad-ud-Daulah jest przykładem transformacji monumentalnej architektury Mogołów – od budowli z czerwonego piaskowca z marmurowymi dekoracjami do struktur z białego marmuru zdobionego kamieniami półszlachetnymi. Od grobowca Humayuna w Delhi (który widziałam wczoraj) i mauzoleum Akbara (który znajduje się na peryferiach Agry, a jednak nie zd±żę go zwiedzić) do TadĽ Mahal, który będę podziwiała za godzinę.

AGRA, Uttar Pradesh, Mauzoleum I’timad-ud-Daulah (3), INDIE

Mimo niewielkich rozmiarów nie dziwi, że powstawał aż sze¶ć lat – tak pracochłonnych, jak się domy¶lam, dekoracji chyba jeszcze nie widziałam. Kawałki karneolu, jaspisu, lapis lazuli, onyksu, topazu, a pewnie i innych kamieni, wci¶nięte w wyryte w białym marmurze z Radżastanu wgłębienia, tworz± motywy ro¶linne i geometryczne oraz arabeski w stonowanych kremowo-beżowo-miodowych barwach. Pokrywaj± ¶ciany wewnętrzne i zewnętrzne, sufity (te s± najbardziej zniszczone) i podłogi. Ogl±dam je z równym podziwem, nie wnikaj±c w detale technik – czy to mozaika, czy inkrustacja, czy bardziej wyrafinowana mozaika florencka (pietra dura).

AGRA, Uttar Pradesh, Mauzoleum I’timad-ud-Daulah (4), INDIE

Inne budowle – wieże i pawilony otaczaj±ce czterokwaterowy ogród – wzniesione s± z czerwonego piaskowca i inkrustowane białym marmurem. W przecinaj±cych trawniki płytkich kanałach już dawno chyba nie płynęła woda.

AGRA, Uttar Pradesh, Mauzoleum I’timad-ud-Daulah (5), INDIE

Cztery kilometry dalej wznosi się mauzoleum, które przyćmiewa blaskiem to, w którym jestem – tak mówi±. Czy podzielę ich zdanie?