USA - przewodnik, porady, informacje

Wa�ne informacje dla podr�nych z Polski:

WIZA, PRZEPISY WJAZDOWE.
Obywatele polscy musz± mieæ wizê wydan± przez konsula Stanów Zjednoczonych; nie ma mo¿liwo¶ci uzyskania wizy na granicy. Obowi±zek wizowy nie dotyczy posiadaczy prawa sta³ego pobytu w Stanach Zjednoczonych. Posiadanie wizy nie gwarantuje wjazdu do Stanów Zjednoczonych; ostateczn± decyzjê podejmuje urzêdnik kontroli granicznej (Customs and Border Protection) i zdarza siê, ¿e obywatele polscy nie s± wpuszczani do Stanów Zjednoczonych mimo wa¿nej wizy. Najczêstszym powodem nie udzielenia prawa wjazdu jest naruszenie przepisów imigracyjnych podczas poprzednich pobytów lub uznanie, ¿e rzeczywisty cel wjazdu jest sprzeczny z celem deklarowanym podczas ubiegania siê o wizê (np. osoba posiadaj±ca wizê turystyczn± wje¿d¿a z zamiarem osiedlenia siê w Stanach Zjednoczonych lub podjêcia pracy). Podanie oficerowi imigracyjnemu informacji sprzecznych z deklarowanymi w formularzu wjazdowym spowodowaæ mo¿e podobne konsekwencje.
W zwi±zku z licznymi ostatnio przypadkami zatrzymywania obywateli Rzeczpospolitej Polskiej przy wje¼dzie na terytorium Stanów Zjednoczonych nale¿y mieæ na uwadze, ¿e:
Wiza amerykañska nie gwarantuje otrzymania zezwolenia na wjazd do USA. Decyzjê o wydaniu pozwolenia na przekroczenie granicy USA podejmuje inspektor imigracyjny w punkcie granicznym.
Obywatele polscy, którzy poprzednio przed³u¿yli pobyt na terenie Stanów Zjednoczonych musz± staraæ siê o now± wizê w Ambasadzie Amerykañskiej w Warszawie lub w Amerykañskim Konsulacie Generalnym w Krakowie.
Nawet je¶li poprzednio obywatel Rzeczpospolitej Polskiej wjecha³ bez problemów do Stanów Zjednoczonych, mimo wcze¶niejszego przekroczenia dozwolonego czasu pobytu w USA, nie oznacza to, ¿e bêdzie wpuszczony ponownie.  W miarê udoskonalania i powiêkszania baz danych stosowanych podczas kontroli wjazdowej wzrasta prawdopodobieñstwo wykrycia przez oficera imigracyjnego wcze¶niejszego naruszenia przepisów.
Zatajenie przed konsulem lub urzêdnikiem imigracyjnym informacji o poprzednim przed³u¿onym pobycie uwa¿ane jest za ¶wiadome wprowadzenie w b³±d i prowadzi do do¿ywotniej odmowy wydania wizy (dotyczy to równie¿ wiz imigracyjnych).
Obywatele RP maja prawo domagaæ siê - w przypadku zatrzymania - kontaktu z konsulem oraz godnego traktowania.
Numery telefonów do polskich placówek dyplomatyczno-konsularnych na terytorium USA znajduj± siê w zak³adce teleadresowej.
Od 5 stycznia 2004 r. dzia³aj± nowe przepisy imigracyjne. Na przej¶ciach granicznych zosta³ wprowadzony automatyczny odczyt dokumentów (paszportów i wiz), podró¿ni s± fotografowani, pobiera siê odciski palców (skanowanie) - dane te s± sprawdzane w kartotece s³u¿b imigracyjnych. Osoby zatrzymane podczas nielegalnego przekraczania granicy lub przebywaj±ce nielegalnie na terenie Stanów Zjednoczonych s± deportowane. Procedurze deportacyjnej podlegaj± równie¿ osoby, które przebywaj±c legalnie w Stanach Zjednoczonych wesz³y w  konflikt z prawem. Poniewa¿ o¶rodków deportacyjnych jest niewiele, osoby oczekuj±ce na deportacjê czêsto s± osadzane w wiêzieniach.
W sezonie letnim do Stanów Zjednoczonych przyje¿d¿aj± studenci uczestnicz±cy w programach pracy wakacyjnej (np. Work&Travel, Camp America, YMCA). Nale¿y pamiêtaæ, ¿e faktyczne warunki uczestnictwa w takim programie okre¶lane s± na miejscu, po przyje¼dzie. Umowy zawierane z po¶rednikami w Polsce nie wi±¿± kontrahentów i pracodawców amerykañskich i nie daj± podstawy prawnej do egzekwowania warunków w Stanach Zjednoczonych.
Wa¿no¶æ paszportu powinna o 6 miesiêcy przekraczaæ planowany okres pobytu w Stanach Zjednoczonych. Przy wje¼dzie nie ma formalnego obowi±zku okazania biletu powrotnego, mo¿e on jednak byæ przydatny w razie w±tpliwo¶ci urzêdnika kontroli granicznej. Nie jest równie¿ wymagane posiadanie okre¶lonej kwoty pieniêdzy.
Od po³owy 2009 roku, w³adze imigracyjne na lotniskach, bezwzglêdnie przestrzegaj± wymogu legitymowania siê wa¿nym paszportem, przy wyje¼dzie z terytorium Stanów Zjednoczonych.

PRZEPISY CELNE
Podró¿ni przyje¿d¿aj±cy do Stanów Zjednoczonych s± obowi±zani wype³niæ deklaracjê celn±. Przepisy amerykañskie zezwalaj± na przewo¿enie przez granicê do 10 tys. USD (lub równowarto¶ci tej sumy) bez obowi±zku ich zg³oszenia. Je¿eli kwota przewo¿ona przekracza tê sumê, nale¿y zg³osiæ j± w deklaracji celnej oraz urzêdnikowi celnemu. Dotyczy to nie tylko gotówki, ale równie¿ innych ¶rodków p³atniczych. Brak odpowiedniej deklaracji grozi powa¿nymi konsekwencjami. Zakazane jest wwo¿enie na terytorium USA ¿ywno¶ci, ro¶lin oraz nasion. Bezwzglêdnie zabronione jestposiadanie najmniejszej choæby ilo¶ci narkotyków (wiêcej informacji na stronie www.cbp.gov).

MELDUNEK
Nie ma obowi±zku meldunkowego.
UBEZPIECZENIE
Nie ma obowi±zku posiadania ubezpieczenia osobowego. We wszystkich stanach samochód musi mieæ ubezpieczenie OC. Przy wypo¿yczeniu samochodu zdecydowanie wskazane jest wykupienie dodatkowych polis typu „loss damage waivers” (LDW) oraz „collision damage waivers” (CDW),  znosz±cych odpowiedzialno¶æ finansow± za szkody wyrz±dzone przez wypo¿yczaj±cego.

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Od osób przyje¿d¿aj±cych do Stanów Zjednoczonych z Polski nie s± wymagane szczepienia. Opieka medyczna jest wszêdzie dostêpna i na wysokim poziomie, lecz jej koszty s± bardzo wysokie. Wizyta u lekarza ogólnego kosztuje zwykle ponad 100 USD, doba w szpitalu - od 500 do kilku tysiêcy USD, nie licz±c badañ i zabiegów. Terytoria zamorskie Stanów Zjednoczonych stosuj± te same zasady. Konieczne jest wiêc posiadanie ubezpieczenia turystycznego, pokrywaj±cego koszty leczenia w zwi±zku z nag³ym zachorowaniem lub nieszczê¶liwym wypadkiem, najlepiej z firm znanych i posiadaj±cych przedstawicielstwa w USA (np. WARTA Travel).

INFORMACJE DLA KIEROWCÓW
Na podstawie miêdzynarodowego prawa jazdy mo¿na prowadziæ samochód przez okres wa¿no¶ci wizy. Nale¿y pamiêtaæ o obowi±zku równoczesnego posiadania polskiego prawa jazdy wraz z jego t³umaczeniem na jêzyk angielski. Naruszenie przepisów drogowych karane jest wysokimi mandatami. W zale¿no¶ci od rodzaju wykroczenia, jak równie¿ okoliczno¶ci, w jakich zosta³o ono pope³nione, wysoko¶æ mandatu mo¿e wynosiæ od 60 USD (np. za nieprawid³owe parkowanie) do kilkuset, lub nawet 1000 dolarów w przypadku wyrzucania ¶mieci z samochodu). Nale¿y przede wszystkim pamiêtaæ o nie przekraczaniu na autostradach dopuszczalnej prêdko¶ci, która ró¿ni siê w poszczególnych stanach i mo¿e wynosiæ od 55 do 75 mil na godzinê (88-120 km/godz.).
Ponadto nale¿y bezwzglêdnie przestrzegaæ przepisów dotycz±cych parkowania, stosuj±c siê do szczegó³owych zaleceñ widocznych na znakach ulicznych oraz kolorystyki krawê¿ników (czerwony krawê¿nik zonacza bezwzglêdny zakaz prakowania, bia³y kolor oznacza tzw. loading zone prakwoaæ mo¿na maksymalnie do 5 lub 10 minut). £ami±c te zasady, nale¿y byæ przygotowanym na konieczno¶æ poniesienia bardzo wysokiej op³aty nie tylko za mandat, ale tak¿e za odholowanie samochodu na policyjny parking (tzw. TOW-AWAY). Kierowcy musz± byæ przygotowani na uiszczenie op³at parkingowych w ró¿nych formach: w przypadku tradycyjnych parkometrów mog± to byæ czasem wy³±cznie 25-centowe monety, w przypadku nowocze¶niejszych automatów - karty kredytowe lub gotówka.
Nale¿y ¶ci¶le stosowaæ siê do poleceñ policji. W czasie kontroli policyjnej nie wolno wychodziæ z samochodu bez polecenia. Wszelkie dyskusje z policj± drogow± s± niewskazane. Nale¿y odpowiadac na zadane pytanie, nale¿y zachowaæ szczególn± uwagê na formê i tre¶æ wypowiedzi aby nie zostaæ oskar¿onym o s³own± napa¶æ na funkcjonariusza, gro¿enie mu czy sugerowanie wrêczenia mu ³apówki. 
W Stanach Zjednoczonych czê¶æ autostrad jest p³atna - dotyczy to szczególnie wschodnich stanów. Wysoko¶æ op³at jest ró¿na w zale¿no¶ci od stanu. Op³aty czêsto pobierane s± równie¿ za przejazd przez mosty i tunele. 
Prowadzenie pod wp³ywem alkoholu lub ¶rodków odurzaj±cych jest traktowane nadzwyczaj surowo i czêsto kierowca zostaje natychmiast aresztowany i odpowiada przed s±dem karnym. Zgodnie z prawem amerykañskim zakazane jest nawet przewo¿enie w samochodzie otwartej butelki zawieraj±cej alkohol.

PODRÓ¯OWANIE PO KRAJU
Nie ma ograniczeñ w podró¿owaniu po Stanach Zjednoczonych. Nale¿y jednak pamiêtaæ, ¿e nie wolno bez zezwolenia wkraczaæ na tereny prywatne, zazwyczaj oznakowane komunikatem „Private Property - No Tresspasing”. Podstawowym ¶rodkiem komunikacji w USA jest samochód. Stany Zjednoczone maj± bardzo dobrze rozwiniêty system autostrad z rozbudowan± infrastruktur±. W zdecydowanie gorszej kondycji jest transport kolejowy i autobusowy, a bilety lotnicze s± czêsto do¶æ kosztowne. Tury¶ci zamierzaj±cy podró¿owaæ po USA musz± liczyæ siê wiêc z konieczno¶ci± wypo¿yczenia samochodu.

BEZPIECZEÑSTWO
W zwi±zku z zagro¿eniem zamachami terrorystycznymi w wielu miejscach publicznych nadal obowi±zuj± zaostrzone ¶rodki bezpieczeñstwa, polegaj±ce przede wszystkim na wprowadzeniu kontroli baga¿u oraz kontroli osobistej mieszkañców i turystów. Dotyczy to g³ównie lotnisk (krajowych i miêdzynarodowych) oraz innych miejsc publicznych, takich jak urzêdy, stadiony, hale wystawowe, wej¶cia do wysokich budynków. Wszystkie linie lotnicze, zarówno krajowe jak i zagraniczne wymagaj± przybycia na lotnisko od 2 do 3 godzin przed odlotem samolotu. Wprowadzono tak¿e ograniczenia dotycz±ce przewo¿onego baga¿u. Wiêkszo¶æ linii lotniczych zezwala obecnie na posiadanie 1 sztuki baga¿u g³ównego i 1 sztuki baga¿u podrêcznego. Zaleca siê, by przed podró¿± zasiêgn±æ aktualnych informacji u przedstawiciela danych linii. W wiêkszo¶ci wielkich miast amerykañskich istnieje du¿e zagro¿enie przestêpczo¶ci±. Dotyczy to zw³aszcza biednych dzielnic, a czasami tak¿e centrów miast wyludniaj±cych siê zwykle wieczorem.

PRZYDATNE INFORMACJE:
Powszechnym ¶rodkiem p³atniczym w Stanach Zjednoczonych s± karty kredytowe. Ze wzglêdów bezpieczeñstwa, jak równie¿ wygody (rezerwacja hotelu, biletu lotniczego itp.) zalecane jest wyrobienie takiej karty przed wyjazdem za granicê w jednym z polskich banków. Bardzo trudno wynaj±æ samochód nie maj±c karty kredytowej. Najbardziej popularne i szeroko akceptowane s± karty: VISA, MasterCard, American Express i Discover. W razie zgubienia karty nale¿y j± natychmiast zablokowaæ, dzwoni±c pod numer podany przez bank wydaj±cy kartê. Gotówkê z karty mo¿na pobraæ w szeroko dostêpnej sieci bankomatów, choæ nale¿y pamiêtaæ o ka¿dorazowych, wysokich op³atach za takie transakcje.
Napiêcie w gniazdkach elektrycznych wynosi 120 V, wtyczki polskich urz±dzeñ elektrycznych nie pasuj± do gniazdek amerykañskich. Ten problem mo¿na jednak rozwi±zaæ, zabieraj±c ze sob± przej¶ciówkê do kontaktu. Jej kupno jest o wiele trudniejsze ju¿ na terenie Stanów. W USA obowi±zuj± inne jednostki miar, takie jak mile, stopy, jardy, cale, funty i galony.
W wielu stanach w miejscach publicznych nie mo¿na piæ alkoholu ani nawet mieæ przy sobie nieopakowanych butelek czy puszek. Nie mo¿na tak¿e przewoziæ otwartych pojemników z alkoholem w samochodzie. Spo¿ywanie i zakup alkoholu dozwolone s± w wiêkszo¶ci stanów dla osób powy¿ej 21 roku ¿ycia; sprzedawca mo¿e poprosiæ o okazanie dowodu to¿samo¶ci.
W miejscach publicznych palenie jest zabronione i zakaz ten jest ¶ci¶le przestrzegany.
W razie konieczno¶ci wezwania pomocy w ca³ych Stanach Zjednoczonych dzia³a bezp³atny numer 911.
Zwyczajowo napiwki w restauracjach s± o wiele wy¿sze ni¿ w Europie. Do rachunku dolicza siê 18-20 % jego wysoko¶ci. W wypadku grup 6-osobowych lub wiêkszych napiwek doliczany jest automatycznie.
Zwyczajowo przyjête jest tak¿e wrêczanie napiwku boyom hotelowym za pomoc w noszeniu baga¿y, w wysoko¶ci 1-2 dolarów.
W miejscach publicznych czêsto oferowana jest us³uga „Valet Parking”. Polega ona na przejêciu i zaparkowaniu naszego samochodu przez specjalnie do tego celu wyznaczonych pracowników. Korzystaj±c z tej us³ugi, zwyczajowo przyjête jest wrêczenie napiwku parkuj±cym równie¿ w wysoko¶ci 1-2 dolarów.
Warto zwróciæ tak¿e uwagê na mo¿liwo¶æ obni¿enia lub nawet zniesienia op³aty parkingowej za pomoc± tzw. „ticket validation”. Polega ona na naniesieniu stosownego oznaczenia na bilecie parkinowym (piecz±tka, kod laserowy, etc.), które uzyskuje siê podczas p³atno¶ci za dan± us³ugê. Walidacji dokonuje siê wiêc np. podczas kupowania biletów do kina, p³ac±c za obiad w restauracji, czy te¿ korzystaj±c z obiektów sportowych. Ka¿dorazowo nale¿y pytaæ o tak± mo¿liwo¶æ osobê przyjmuj±c± p³atno¶æ.

Terytoria zale¿ne Stanów Zjednoczonych: 

Amerykañskie Wyspy Dziewicze
SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Na ka¿dej z trzech g³ównych wysp (St. Thomas, St. John, St. Croix) znajduje siê szpital; w mniej skomplikowanych przypadkach pomoc medyczn± mo¿na uzyskaæ równie¿ w aptece. Z uwagi na tropikalny klimat konieczna jest w³a¶ciwa ochrona przed s³oñcem (poparzenia s³oneczne i odwodnienie s± najczêstsz± przyczyn± k³opotów zdrowotnych w¶ród turystów).

PRZYDATNE INFORMACJE:
Nale¿y zachowaæ ostro¿no¶æ podczas prowadzenia samochodu na w±skich górskich drogach.
Od czerwca do listopada zdarzaj± siê huragany.
Pozosta³e informacje dotycz±ce Stanów Zjednoczonych odnosz± siê równie¿ do Wysp Dziewiczych. 

Guam

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Opieka medyczna jest ograniczona. W ciep³ych i wilgotnych miesi±cach, zw³aszcza od marca do maja, zdarzaj± siê epidemie gor±czki tropikalnej (dengi) wywo³ywanej przez komary.

BEZPIECZEÑSTWO
Problemem jest drobna przestêpczo¶æ, nale¿y zatem przestrzegaæ podstawowych zasad bezpieczeñstwa.

PRZYDATNE INFORMACJE:
Od czerwca do grudnia na Guam zdarzaj± siê tajfuny, które powoduj± przerwy w dostawach wody i pr±du oraz zak³ócenia w ruchu lotniczym. Lotnisko bywa równie¿ zamkniête z uwagi na potrzeby znajduj±cych siê tu baz wojskowych.
Guam jest terenem sejsmicznym. W przypadku klêsk ¿ywio³owych lokalne w³adze udzielaj± wskazówek, jak nale¿y postêpowaæ.

Pozosta³e informacje dotycz±ce Stanów Zjednoczonych odnosz± siê równie¿ do Guam.

Samoa Amerykañskie

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Zdarzaj± siê epidemie gor±czki tropikalnej (dengi) oraz filariozy. Tury¶ci przyje¿d¿aj±cy z terenu, na którym wystêpuje epidemia ¿ó³tej febry, musz± okazaæ dokument potwierdzaj±cy wcze¶niejsze zaszczepienie siê przeciw tej chorobie.

Pozosta³e informacje dotycz±ce Stanów Zjednoczonych odnosz± siê równie¿ do Samoa Amerykañskiego.


Podczas planowania podró¿y do opisanego powy¿ej kraju, zalecamy zapoznanie siê z ostrze¿eniami dla podró¿uj±cych, zawieraj±cymi najnowsze informacje istotne dla bezpieczeñstwa obywateli polskich na ¶wiecie.

Przedstawicielstwa dyplomatyczne i konsularne w Polsce:

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Stanach Zjednoczonych Ameryki
ambasador: Robert Kupiecki
Stany Zjednoczone (USA), Waszyngton, 2640 16th Street, N.W., 20009
Tel. dy¿urny: +1 202 234 3800
waszyngton.amb.sekretariat@msz.gov.pl

Instytut Kultury Polskiej w Nowym Jorku
I radca - dyrektor IP: Jerzy Onuch
Stany Zjednoczone (USA), Nowy Jork, 350 Fifth Avenue, Suite 4621, 10118
Tel. dy¿urny: +1 (212) 239 7300 Faks: +1 (212) 239 7577
jerzy.onuch@instytutpolski.org

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Chicago
Konsul Generalny: Zygmunt Matynia
Stany Zjednoczone (USA), Chicago, 1530 N.Lake Shore Drive, 60610
Tel.: +1312 3378166 Tel. dy¿urny: +1312 7357772
chicago.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Los Angeles
konsul generalny: Joanna Koziñska - Frybes
Stany Zjednoczone (USA), Los Angeles, 12400 Wilshire Boulevard Suite 555, CALIFORNIA 90025-1055
Tel.: +1310 4428500 Tel. dy¿urny: +1310 6998092 Faks: +1310 4428515
losangeles.polishconsulate@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Nowym Jorku
konsul generalny: Ewa Junczyk-Ziomecka
Stany Zjednoczone (USA), Nowy Jork, 233 Madison Ave., 10016
Tel.: +1 646 237 2100 Tel. dy¿urny: +1 646 237 2108 Faks: +1 646 237 2105
nowyjork.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Sta³e Przedstawicielstwo Rzeczypospolitej Polskiej przy Narodach Zjednoczonych w Nowym Jorku
Ambasador - st. przedstawiciel (ONZ): Witold Sobków
Stany Zjednoczone (USA), Nowy Jork, 750 Third Avenue, 10017
Tel.: +1 212 744 2506 Faks: +1 212 517 6771
nowyjork.onz.sekretariat@msz.gov.pl

Polskie plac�wki dyplomatyczne i konsularne:

Ambasada RP
2640 16th Street, N.W., Washington, D.C. 20009
tel. (0-01202) 234-3800, 363-2189; fax 328-6271
tlx (230) 62075182 ESL UD
http://www.polishworld.com/polemb
e-mail: embpol@dgs.dgsys.com; embpol@telcocom.com


Wydzia³ Konsularny
2224 Wyoming Ave., N.W., Washington, D.C. 20008
tel. (202) 234-3800; fax 328-2152
e-mail: polconsul.dc@ioip.com


Sta³e Przedstawicielstwo RP przy ONZ
9 East 66th Street, New York, N.Y. 10021
tel. 744-2506 i 509; fax 517-6771
tlx (23) 261201 PMUN UR
e-mail: polun@nywork2.undp.org


Konsulat Generalny RP w Nowym Jorku
233 Madison Ave., New York, N.Y. 10016
tel. (0-01212) 889-8360, 684-6335; fax 779-3062
tlx (23) 6790660 CGY PNY
e-mail: polcg@nywork2.undp.org


Konsulat Generalny RP w Chicago
1530 North Lake Shore Drive, Chicago,
Illinois 60610-1695 USA
tel. (0-01312) 337-8166; fax 337-7841
e-mail: polcon@interaccess.com
http://www.polishconsulatechicago.org


Konsulat Generalny RP w Los Angeles
12400 Wilshire Blvd., Suite 555, Los Angeles,
California 90025, USA
tel. (0-01310) 442-8500; fax 442-8526; tlx 49610354
http://www.pan.net/konsulat
e-mail: consulplla@consulplla.org


Konsulat RP w Bostonie
2 Faneuil Hall, 3-rd Floor, Boston, Massachusetts 02109-1605
tel. (0-01 617) 357-19-80, 727-83-00; fax 617-742-7006
e-mail: marek@shore.net


Konsulat RP w Honolulu
2825 S. King St., 2701 Honolulu, Hawaii 96826, USA
tel. 808 955 45 67; fax 808 942 57 26
e-mail: bozena@aloha.net


Konsulat RP w Houston
2718 St. Annes Drive, Sugar Land TX 77479-2464
tel. 281 565-8900; fax 281 565-6278
e-mail: polconsul@aol.com


Konsulat RP w Miami
144079th Street causzway, Suite 117, Miami, Florida 33141
tel. 305-866-0077; fax 305-865-5150


Konsulat RP w San Juan
2000 Kennedy Ave. suite 411, San Juan, Puerto Rico 00920
tel. (787) 775-9570; fax 775-9530
e-mail: hryni@home.com