TURCJA - przewodnik, porady, informacje

Wa�ne informacje dla podr�nych z Polski:

WIZA,PRZEPISY WJAZDOWE
Od obywateli polskich wymagane s± wizy uprawniaj±ce do wjazdu i pobytu na terenie Turcji. Nie ma mo¿liwo¶ci wjazdu za okazaniem dowodu osobistego.
Od dnia 1 marca 2011 roku obywatelom polskim, posiadaj±cym paszporty zwyk³e, na przej¶ciach granicznych Republiki Turcji jest wydawana wielokrotna wiza turecka uprawniaj±ca do pobytu ³±cznie do 90 dni w ci±gu 180 dni jej wa¿no¶ci (licz±c od daty pierwszego wjazdu), w formie naklejki wklejonej do okazanego przy wje¼dzie do Turcji paszportu, za op³at± w wysoko¶ci 20 USD/15 EUR. W zwi±zku z powy¿szym obywatele polscy przy wje¼dzie do Turcji winni posiadaæ paszporty wa¿ne na okres co najmniej 6 miesiêcy od daty wjazdu.
Wydawane na przej¶ciach granicznych obywatelom polskim wizy w formie naklejki s± wy³±cznie wizami turystycznymi. Obywatele polscy, którzy zamierzaj± przebywaæ w Turcji na pobyt d³u¿szy (powy¿ej 90 dni) w celach innych ni¿ turystyczne np. podjêcia szkolenia, nauki, pracy, uczestniczenia w badaniach, wykonywania prac monta¿owo-serwisowych, po³±czenia siê z rodzin±, powinny otrzymaæ w Ambasadzie Republiki Turcji wizy odpowiednie do celu planowego pobytu.
Osoby przyje¿d¿aj±ce indywidualnie mog± byæ poproszone o okazanie ¶rodków finansowych na czas pobytu, przy czym zale¿y to g³ównie od woli urzêdnika. W przypadku samowolnego przed³u¿enia pobytu na podstawie wizy turystycznej nale¿y liczyæ siê z kar± pieniê¿n± w wysoko¶ci zale¿nej od czasu przed³u¿enia pobytu, oraz z zakazem ponownego wjazdu do Turcji proporcjonalnie do okresu nielegalnego pobytu na jej terytorium. W skrajnych przypadkach, np. przed³u¿enia pobytu o kilka miesiêcy, mo¿liwa jest równie¿ deportacja (na koszt osoby deportowanej) oraz zakaz wjazdu do Turcji na czas nieokre¶lony.
Szczegó³owe informacje na temat uzyskania wiz podane s± na stronie internetowej: http://www.e-konsolosluk.net/

BEZPIECZEÑSTWO
Wobec stale napiêtej - szczególnie we wschodniej czê¶ci kraju - sytuacji politycznej, przypomina siê turystom o mo¿liwo¶ci wyst±pienia na terenie Turcji zdarzeñ takich jak zamachy bombowe, terrorystyczne, akty przemocy, itp., na które mog± przypadkowo byæ nara¿eni podró¿uj±cy Polacy.
Maj±c na uwadze zminimalizowania ryzyka uczestniczenia w takim wydarzeniu zalecamy zachowanie podstawowych i uniwersalnych zasad bezpieczeñstwa podró¿owania, takich jak:
unikanie zgromadzeñ, miejsc zat³oczonych, które mog± byæ ³atwym celem ataku bombowego czy terrorystycznego,
unikanie podró¿y do miejsc (szczególnie po³o¿onych we wschodniej Turcji), w których tocz± siê konflikty, demonstracje, itp.,
zachowaæ rozs±dek i ¶rodki ostro¿no¶ci podczas korzystania z publicznych ¶rodków transportu i przebywania w miejscach publicznych (centra handlowe, targi, dworce autobusowe, itp.),

W zwi±zku z dzia³aniami mafii narkotykowej kierowanej przez obywateli pañstw afrykañskich przestrzegamy aby unikaæ propozycji przewozu narkotyków lub przewozu baga¿u przekazanego od innej osoby, który mo¿e zawieraæ ukryte narkotyki.
Ponadto:
unikanie samotnych podró¿y, zw³aszcza przez kobiety, realizowaæ  podró¿ w grupie, najlepiej w znanym mêskim towarzystwie, unikaæ autostopu jako ¶rodka transportu,
rezygnacja z zaproszeñ na noclegi, do lokalu lub na poczêstunek przez osoby przypadkowo poznane, gdzie pod gro¼b± trzeba zap³aciæ s³ony rachunek za zamówiony alkohol i obs³ug± damsk±,
zachowywanie szacunku dla miejscowych zwyczajów, miejsc kultu religijnego,
zachowanie zasad skromnego ubioru, nie prowokuj±cego zw³aszcza mêskiej czê¶ci spo³eczeñstwa,
utrzymywanie kontaktu telefonicznego ze znajomymi i rodzin± i informowanie ich o miejscu rozmowy i planach podró¿y na najbli¿sze dni,
stosowanie siê do wskazówek miejscowej policji, ¿andarmerii i w³adz lokalnych w kwestii bezpieczeñstwa, i organizatorów pobytów turystycznych.

PRZEPISY CELNE
Brak ograniczeñ w przywozie ¶rodków p³atniczych, przy czym wiêksze sumy (ponad 5000 USD) nale¿y zg³osiæ przy wje¼dzie, by - je¶li nie zostan± wydane - nie by³o problemu z ich wywozem. Ilo¶æ przywo¿onych artyku³ów (ubrania, ¿ywno¶æ, sprzêt turystyczny, itp.) nie mo¿e wskazywaæ na ich inne przeznaczenie ni¿ do celów osobistych.

Nie wolno wywoziæ z Turcji przedmiotów o charakterze zabytkowym, historycznym - nawet najmniejszych wrêcz kawa³ków starych rze¼b, p³askorze¼b itp.

PRZEPISY PRAWNE
W Turcji obowi±zuje zakaz posiadania broni bez zezwolenia. Nie mo¿na te¿ mieæ no¿y o ostrzach d³u¿szych od palca serdecznego ani no¿y sprê¿ynowych. Obowi±zuje ca³kowity zakaz posiadania narkotyków, nawet na potrzeby w³asne. Zaleca siê, by osoby, które pozostawia³y samochód bez nadzoru, sprawdzi³y przed wyjazdem, czy nie ma ¶ladów ingerencji (czy nie umieszczono w poje¼dzie narkotyków bez wiedzy w³a¶ciciela pojazdu).
Na terenie Turcji znajduje siê du¿o wyra¼nie oznakowanych obiektów wojskowych. Nie nale¿y w ich pobli¿u robiæ zdjêæ, zatrzymywaæ siê, rozbijaæ namiotu itp.

MELDUNEK
Nie ma obowi±zku meldunkowego, wyj±wszy meldunek w hotelach. Nie nale¿y zostawiaæ paszportu do dyspozycji hotelu na czas pobytu, a jedynie okazaæ go przy za³atwianiu formalno¶ci meldunkowych, co mo¿e wi±zaæ siê z konieczno¶ci± op³acenia z góry ca³ego okresu pobytu w hotelu.

UBEZPIECZENIE
Od turystów nie wymaga siê ubezpieczenia osobowego. Wskazane jest wykupienie przed przyjazdem do Turcji ubezpieczenia, które pokrywa³oby ewentualne wydatki z powodu choroby lub wypadku drogowego. Apeluje siê do turystów, aby przy kupowaniu ubezpieczenia w ramach pakietu us³ug biura podró¿y nale¿y zwracali uwagê na zakres ubezpieczenia, szczególnie za¶ wy³±czenia, za które ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialno¶ci.

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
S³u¿ba zdrowia jest w znacznym stopniu prywatna. Wizyta u lekarza (bez zabiegów) mo¿e kosztowaæ od 100 USD wzwy¿, dzieñ pobytu w szpitalu - od 500 USD. Zabiegi s± bardzo drogie. Aby unikn±æ problemów z p³atno¶ciami za leczenie szpitalne nale¿y posiadaæ odpowiednie ubezpieczenia lub mo¿liwo¶æ p³atno¶ci kart± kredytow±. Wiêksze szpitale maj± podpisane umowy z ubezpieczycielami i honoruj± polisy ubezpieczeniowe. W mniejszych miejscowo¶ciach nale¿y liczyæ siê z konieczno¶ci± dokonania op³aty gotówk± (trzeba wówczas wzi±æ fakturê za us³ugê i wyst±piæ o zwrot kosztów do ubezpieczyciela). Wyposa¿enie szpitali jest na dobrym poziomie.
Nie ma wymogu dokonywania szczepieñ, jednak zaleca siê szczepienia przeciwko ¿ó³taczce, gdy¿ w razie powa¿niejszych zabiegów medycznych (np. operacji) wymaga siê okazania za¶wiadczenia o szczepieniu. Brak zagro¿eñ epidemiologicznych.

INFORMACJE DLA KIEROWCÓW
Kierowcy zawodowi musz± posiadaæ wizê do pracy (szczególnie winni tego przestrzegaæ kierowcy autobusów turystycznych, busów i vanów przewo¿±cych ³adunki). Osoby podró¿uj±ce do Turcji samochodem, którego nie s± w³a¶cicielami, musz± mieæ przy sobie notarialn± zgodê w³a¶ciciela pojazdu na jego u¿ytkowanie, przet³umaczon± na jêzyk turecki przez t³umacza przysiêg³ego i zalegalizowan± przez Ambasadê Turcji w Warszawie. Wymagane jest ubezpieczenie OC dla pojazdu i zielona karta. Pojazdy wpisywane s± do paszportu (podobnie sprzêt elektroniczny) oraz rejestrowane w systemie celnym. W razie kasacji pojazdu (lub urz±dzenia elektronicznego) nale¿y wypisaæ go z paszportu w najbli¿szym urzêdzie celnym na podstawie za¶wiadczenia z policji o zniszczeniu lub kradzie¿y.
Zagraniczny samochód mo¿e znajdowaæ siê na terytorium Turcji bez odprawy celnej do 6 m-cy, jednak¿e nie d³u¿ej ni¿ wa¿no¶æ zielonej karty. Przekroczenie terminu skutkuje natychmiastowym na³o¿eniem przy wywozie op³at i podatków w wysoko¶ci nale¿nych op³at celnych.
Polskim prawem jazdy mo¿na siê pos³ugiwaæ bez ograniczeñ czasowych. Jednak¿e osoby, które zamierzaj± przebywaæ w Turcji przez d³u¿szy czas, powinny mieæ przy sobie potwierdzone przez miejscowego notariusza lub urz±d konsularny RP t³umaczenie prawa jazdy. W razie utraty prawa jazdy nale¿y zg³osiæ siê na policjê i uzyskaæ protokó³ kradzie¿y (lub zagubienia), który bêdzie stanowiæ podstawê do starania siê po powrocie do Polski o nowe prawo jazdy. Na drogach nale¿y zachowaæ szczególn± ostro¿no¶æ, gdy¿ kierowcy tureccy nie przywi±zuj± nadmiernej wagi do zasad ruchu drogowego. W razie wypadku nale¿y pozostawiæ pojazd na miejscu zdarzenia do czasu przyjazdu policji.
PODRÓ¯OWANIE PO KRAJU
Osoby podró¿uj±ce indywidualnie mog± korzystaæ z rozwiniêtej sieci po³±czeñ lotniczych, nielicznych po³±czeñ kolejowych (www.tcdd.gov.tr), oraz bardzo popularnej komunikacji autobusowej. Ponadto na miejscu mo¿na wypo¿yczyæ samochód. Uprzedza siê, by nie korzystaæ z wypo¿yczalni ulicznych typu: 2, 3 samochody przy chodniku, biuro na stoliku. Najczê¶ciej pojazdy te nie s± w pe³ni sprawne i nie maj± wa¿nych i kompletnych dokumentów. Przy wypo¿yczeniu w³a¶ciciel ¿±da wp³acenia kaucji lub pozostawienia paszportu. Nale¿y absolutnie unikaæ pozostawiania paszportu. W rejonach o charakterze typowo turystycznym nie ma problemu z noclegiem w stosunkowo tanich pensjonatach i hotelikach (ceny od 20 USD za nocleg od osoby). Brak rozwiniêtej bazy turystycznej na wschodzie Turcji. Nie zaleca siê podró¿owania indywidualnie. Tury¶ci nie powinni przyjmowaæ w prezencie ani kupowaæ wydawnictw (p³yty, kasety, publikacje) w jêzyku kurdyjskim, gdy¿ mimo oficjalnego uznania przez w³adze miejscowe jêzyka kurdyjskiego za jêzyk mniejszo¶ci narodowej s³u¿by porz±dkowe maj± negatywny stosunek do osób posiadaj±cych takie wydawnictwa (zatrzymanie, przeszukiwanie baga¿u, sk³adanie wyja¶nieñ). Podró¿owanie autostopem nie jest popularne, dlatego zalecamy wyj±tkow± ostro¿no¶æ (szczególnie kobietom) przy korzystaniu z tego ¶rodka transportu.

RELIGIA, OBYCZAJE
Turcja jest krajem muzu³mañskim, co wymaga od cudzoziemców przestrzegania okre¶lonych zachowañ, szczególnie przy zwiedzaniu miejsc kultu religijnego (w meczetach nale¿y przed wej¶ciem zdj±æ obuwie, kobiety nie mog± wchodziæ z odkrytymi g³owami i ramionami, w szortach). Równie¿ podczas podró¿owania po wschodnich rejonach Turcji kobiety nie powinny mieæ ods³oniêtych nóg, ramion. Kobiety poruszaj±ce siê samotnie mog± byc nara¿one na k³opotliwe zaczepki, równie¿ w du¿ych miastach. Ewentualne pytania, np. o drogê, nale¿y kierowaæ (szczególnie mê¿czy¼ni) do mê¿czyzn. Nieznajomo¶æ jêzyków obcych w¶ród ludno¶ci na prowincji mo¿e byæ przyczyn± nieporozumieñ i potraktowania pytania jako próby zaczepki.

¦WIÊTA
Poniewa¿ daty ¶wi±t muzu³mañskich ustalane s± wed³ug kalendarza muzu³mañskiego (opartego na roku ksiê¿ycowym), zmieniaj± siê co roku. W ¶wiêta zamkniête s± urzêdy publiczne, a wiêkszo¶æ  sklepów i punktów us³ugowych dzia³a normalnie.

PRZYDATNE INFORMACJE:
Dni pracy urzêdów: poniedzia³ki-pi±tki w godz. 9.00-17.00. Za³atwianie jakichkolwiek formalno¶ci jest uci±¿liwe i d³ugotrwa³e. Nale¿y liczyæ siê z ¿±daniem ponoszenia nie zawsze uzasadnionych op³at.
Szczególnie we wschodnich rejonach Turcji w okresie ramadanu restauracje s± nieczynne a¿ do godziny iftar (zachód s³oñca), o której mo¿na zje¶æ pierwszy posi³ek. Do tej godziny nale¿y unikaæ jedzenia czegokolwiek i picia w miejscach publicznych (na ulicy, w parku itp.).
Szczegó³owe informacje oraz wzory banknotów i ich zabezpieczenia s± dostêpne w jêzyku angielskim w formacie PDF na stronie tureckiego Banku Centralnego
Mo¿liwe jest uzyskanie zwrotu podatku VAT. Wniosek z za³±czonymi dowodami zakupu nale¿y przes³aæ do Ministerstwa Finansów Republiki Turcji. Czas oczekiwania na zwrot jest bardzo d³ugi.
Informacje na temat zabytków, muzeów itp. mo¿na znale¼æ na oficjalnej stronie promocyjnej: http://www.goturkey.com/. S± tam linki do stron z informacjami na temat po³±czeñ autobusowych, hoteli, pensjonatów, restauracji, o¶rodków wypoczynkowych, zabytków.


Dowiedz siê wiêcej na temat wycieczek do Turcji

Podczas planowania podró¿y do opisanego powy¿ej kraju, zalecamy zapoznanie siê z ostrze¿eniami dla podró¿uj±cych, zawieraj±cymi najnowsze informacje istotne dla bezpieczeñstwa obywateli polskich na ¶wiecie.

Przedstawicielstwa dyplomatyczne i konsularne w Polsce:

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Turcji
ambasador: Marcin Wilczek
Turcja, Ankara, Atatürk Bulvari 241, 06650 Kavaklidere,
Tel.: +90 312 4572001 Tel.: +90 312 4675619 Tel.: +90 312 4572000 Tel. dy¿urny: konsul +90 530 469 1261 Faks: konsulat +90 312 4688301 Faks: +90 312 4678963
ankara.amb.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Stambule
konsul generalny: Miros³aw Stawski
Turcja, Stambu³, GIZ 2000 PLAZA, Ayaza?a Köyü Yolu N.7, Kat:5, 34 398 Maslak - Istanbul
Tel.: +90 212 290 66 30 Tel.: +90 212 290 66 31 Tel. dy¿urny: +90 530 469 18 81 Faks: +90 212 290 66 32
stambul.kg.konsulat@msz.gov.pl

Polskie plac�wki dyplomatyczne i konsularne: