UKRAINA - przewodnik, porady, informacje

Wa�ne informacje dla podr�nych z Polski:

WIZA, PRZEPISY WJAZDOWE
Obywatele RP wje¿d¿aj± na Ukrainê na podstawie wa¿nego paszportu, bez konieczno¶ci posiadania wizy wjazdowej i mog± przebywaæ na jej terytorium do 90 dni w ci±gu 6 miesiêcy.

PRZEPISY CELNE
Cudzoziemcy mog± swobodnie wwoziæ na Ukrainê i wywoziæ z jej terytorium kwotê do 10 000 euro, deklaruj±c j± ustnie. Kwotê wy¿sz± ni¿ 10 000 euro nale¿y natomiast zadeklarowaæ pisemnie, przy czym wywo¿±c j± nale¿y przedstawiæ dokumenty
z banku potwierdzaj±ce wyp³atê kwoty przekraczaj±cej 10 000 euro. Podobnie ukraiñsk± walutê (hrywnê) mo¿na, deklaruj±c ustnie, wwoziæ i wywoziæ w wysoko¶ci do 15 000. Kwotê od 15 000 do 50 000 hrywien nale¿y deklarowaæ pisemnie. Kwotê powy¿ej 50 000 hrywien mo¿na wywoziæ jedynie za pozwoleniem Narodowego Banku Ukrainy.
Na granicy urzêdnicy celni czêsto w dowolny sposób interpretuj± przepisy celne, dlatego mo¿na siê spotkaæ z konfiskat± wwo¿onych czy te¿ wywo¿onych towarów. W ka¿dym z takich przypadków nale¿y ¿±daæ okazania podstawy prawnej oraz pokwitowania za „rzeczy zajête do kontroli celnej”.

UBEZPIECZENIE
Ukraina jest cz³onkiem grupy pañstw, w których obowi±zuje Zielona Karta. Nale¿y równie¿ wykupiæ ubezpieczenie zdrowotne. Zgodnie z postanowieniem Gabinetu Ministrów Ukrainy honorowane s± jedynie polisy wystawione przez Pañstwow± Asekuracyjn± Spó³kê Akcyjn± Ukrainmedstrach (nowa nazwa: PROSTO) lub przez firmy,
z którymi spó³ka ta podpisa³a stosown± umowê. Ubezpieczenie to mo¿na wykupiæ na granicy.

SZCZEPIENIA, S£U¯BA ZDROWIA
Zalecane s± szczepienia przeciw ¿ó³taczce. Stan sanitarny kraju nie jest najlepszy, turystom zaleca siê zabranie ze sob± leków na ¿o³±dek. Nie nale¿y piæ wody z kranu. Corocznie odnotowuje siê wzrost zachorowañ na gru¼licê i AIDS. Okresowo, g³ównie latem, szczególnie w po³udniowych regionach Ukrainy, wystêpuj± ogniska zapalne ¿ó³taczki i duru brzusznego. W regionach pó³nocnych utrzymuje siê podwy¿szony poziom promieniowania po katastrofie w Czarnobylu. Wyposa¿enie szpitali pañstwowych jest bardzo z³e. Ka¿dy pacjent musi sam p³aciæ za leki, a cudzoziemiec tak¿e za opiekê lekarsk±.
W zwi±zku ze wzrostem zachorowañ na odrê na terenie Ukrainy na prze³omie 2011/2012 roku Ukraiñska Pañstwowa S³u¿ba Sanitarno-Epidemiologiczna zaleca kibicom, którzy przybêd± na Ukrainê podczas fina³ów turnieju EURO 2012 szczepienie przeciwko odrze. Zalecenie dotyczy osób, które wcze¶niej nie chorowa³y na odrê oraz nie by³y przeciwko niej szczepione.

INFORMACJE DLA KIEROWCÓW
Odnotowujemy liczne przypadki kwestionowania przez ukraiñskich celników i milicjê drogow± innych ni¿ oryginalne tabliczek znamionowych (z numerami fabrycznymi) w samochodach obywateli RP. W³a¶ciciele samochodów maj±cych legalne zastêpcze tabliczki znamionowe, montowane przez stacje diagnostyczne na podstawie decyzji organu rejestruj±cego, powinni mieæ stosowne za¶wiadczenia, przet³umaczone na jêzyk ukraiñski. Uprzedzamy jednak, ¿e nawet takie za¶wiadczenie nie zawsze jest honorowane. Ostrzegamy, ¿e gdy tabliczki s± nieczytelne, nosz± ¶lady przeróbek lub samodzielnego mocowania, pojazd mo¿e zostaæ zatrzymany, a przeciwko w³a¶cicielowi mo¿e byæ wszczête postêpowanie karne. W skrajnych przypadkach mo¿e doj¶æ nawet do orzeczenia przepadku samochodu.

Przypominamy tak¿e, i¿ obywatele RP wje¿d¿aj±cy na terytorium Ukrainy cudzym samochodem powinni mieæ przet³umaczon± na jêzyk ukraiñski umowê u¿yczenia, sporz±dzon± przez polskiego notariusza.
Podró¿owanie po Ukrainie samochodem wymaga dobrej znajomo¶ci miejscowych dróg. Nale¿y wystrzegaæ siê jazdy po zmroku. Czêsto brak drogowskazów, oznakowania miejscowo¶ci i dróg, a z³e oznakowanie ulic bardzo utrudnia orientacjê w miastach. Stan dróg jest bardzo z³y. Na ulicach miast (np. we Lwowie i w Odessie) nierzadkim widokiem s± du¿e dziury, a chwila nieuwagi kierowcy mo¿e zakoñczyæ siê powa¿nym uszkodzeniem samochodu (przy trasach dojazdowych i drogach miêdzynarodowych jest bardzo ma³o warsztatów naprawczych). Bardzo czêstym powodem wypadków i st³uczek jest z³a nawierzchnia dróg, szczególnie zim± i wiosn± (du¿o kamieni i ¿wiru, które mog± rozbiæ szyby samochodowe i reflektory). Kierowcy powinni szczególnie uwa¿aæ, zw³aszcza o zmroku i w nocy, na pieszych i rowerzystów poruszaj±cych siê bez odpowiedniego o¶wietlenia poboczami dróg, wkraczaj±cych na jezdniê w celu zatrzymania przeje¿d¿aj±cych samochodów. Zaleca siê w zwi±zku z tym bezwzglêdne przestrzeganie ograniczeñ prêdko¶ci we wskazanych miejscach.

W przypadku st³uczki samochodowej nale¿y wezwaæ milicjê drogow± i nie opuszczaæ miejsca zdarzenia (nie zmieniaæ po³o¿enia aut, nie zje¿d¿aæ na pobocze). W praktyce milicja drogowa podczas spisywania protoko³u orzeka o winie strony, która bra³a udzia³ w kolizji, i akta sprawy przekazuje do w³a¶ciwego s±du. Gdy za winnego uznany zostanie cudzoziemiec, milicja zatrzymuje prawo jazdy i wydaje w zamian tymczasowe, które uprawnia jedynie do poruszania siê po terytorium Ukrainy. W przypadku winy kierowcy polskiego i roszczeñ poszkodowanego obywatela Ukrainy nale¿y wszcz±æ postêpowanie z tytu³u posiadanej zielonej karty.

Aby unikn±æ zatrzymywania i przewlek³ych rozpraw w s±dzie, cudzoziemcy spisuj± umowy
z poszkodowanymi o braku z ich strony roszczeñ materialnych i moralnych - po wcze¶niejszym uzgodnieniu wysoko¶ci kwoty, jak± sprawca kolizji wyp³aci poszkodowanemu. Je¿eli milicja orzeka, ¿e sprawa dotycz±ca kolizji drogowej ma trafiæ do s±du, funkcjonariusze obowi±zani s± sporz±dziæ trzy protoko³y (jeden pisz± milicjanci, drugi - poszkodowany, a trzeci - sprawca wypadku).

Obywatel RP ma prawo przebywaæ na Ukrainie do 90 dni, samochód za¶ mo¿e u¿ytkowaæ do 60 dni. Po tym okresie samochód musi opu¶ciæ terytorium Ukrainy albo nale¿y dokonaæ odprawy czasowej (w przypadku legalnego prawa do pracy, kontraktu itp.).
Na Ukrainie istnieje co prawda pomoc drogowa, lecz jej sieæ jest bardzo ograniczona (dzia³a jedynie w obrêbie du¿ych miast, pod ró¿nymi numerami telefonów).
Nale¿y równie¿ zaznaczyæ, i¿ ukraiñska milicja ostrzega przed przedstawicielami kozackich organizacji, których tzw. „patrole ekologiczne” zatrzymuj± kierowców (najczê¶ciej obcokrajowców), ¿±daj±c od nich op³at. Zatrzymanie pojazdu na ¿±danie patroli kozackich nie jest obowi±zkowe. Przedstawiciele takich formacji nie maj± prawa do dokonywania kontroli ekologicznych pojazdów, spisywania protoko³ów administracyjnych, nak³adania jakichkolwiek kar. Patrole kozackie wykonuj± swoje dzia³ania poruszaj±c siê prywatnymi ¶rodkami transportu, w umundurowaniu, przypominaj±cym wygl±dem odzie¿ s³u¿bow± pracowników DAI (milicji drogowej).

PODRÓ¯OWANIE PO KRAJU
Rezerwuj±c noclegi, nale¿y korzystaæ ze sprawdzonych ofert i zawsze pytaæ, czy jest ciep³a woda i toaleta. Wybieraj±c nocleg poza obszarem wielkich miast, warto pamiêtaæ o zaopatrzeniu siê w ¶rodki czysto¶ci, przybory toaletowe, rêczniki. W przypadku podró¿y zim± nale¿y siê koniecznie upewniæ, czy budynek lub mieszkanie ma autonomiczne ogrzewanie. Ogrzewanie miejskie w³±czane jest pó¼n± jesieni± (od 15 pa¼dziernika), nagminne s± przerwy w dostawie wody i pr±du. Warunki sanitarne w hotelach (teatrach, operach itp.) s± bardzo zró¿nicowane. Nie nale¿y piæ wody z kranu, gdy¿ nadaje siê ona jedynie do celów technicznych..

Pojazdy komunikacji miejskiej nie je¿d¿± wed³ug rozk³adów. Na Ukrainie mo¿na korzystaæ
z tramwajów, trolejbusów, autobusów, tak¿e prywatnych minibusów (tzw. marszrutki, dla kilkunastu osób). Cena biletów tramwajowych i trolejbusowych to 50 kopiejek, a minibusów 2 UAH; kupuje siê je bezpo¶rednio u biletera, a w minibusie - u kierowcy. 
W Kijowie, Dniepropietrowsku i Charkowie funkcjonuje równie¿ metro, op³ata za przejazd w dowolnym kierunku i czasie do momentu opuszczenia stacji metra, tj. wyj¶cia poza rejon bramek przy wej¶ciu wynosi 2 UAH. Sieæ metra jest do¶æ dobrze oznaczona, a poci±gi je¿d¿± punktualnie. Metro jest czynne od 5.40 do 0.10. Podró¿uj±c kolej±, nale¿y sprawdziæ, kiedy kursuj± poci±gi do danego miasta i czy s± wolne miejsca (w przypadku poci±gów do wiêkszych miast i poci±gów miêdzynarodowych bilety nale¿y kupowaæ z wyprzedzeniem). Obowi±zuje letni i zimowy rozk³ad jazdy.

BEZPIECZEÑSTWO
Ogólnie stan bezpieczeñstwa na Ukrainie jest niez³y, a w wiêkszych miastach dobry. W drogich sklepach, bankach, kantorach zawsze jest ochrona. Zdarzaj± siê przypadki nieudokumentowanego pobierania pieniêdzy od obywateli polskich podró¿uj±cych po Ukrainie przez milicjê drogow±, dlatego za ka¿dym razem nale¿y ¿±daæ pokwitowania za mandat. W razie zagubienia dokumentów b±d¼ ich zatrzymania nale¿y domagaæ siê za¶wiadczenia potwierdzaj±cego zaistnia³± sytuacjê, z wykazem skradzionych b±d¼ zagubionych dokumentów i przedmiotów.

Po zapadniêciu zmroku nale¿y unikaæ miejsc odleg³ych od centrów miast, nie nale¿y spo¿ywaæ alkoholu z przypadkowo spotkanymi osobami i zawsze trzeba mieæ ze sob± dokumenty potwierdzaj±ce to¿samo¶æ i miejsce pobytu. W przypadku zatrzymania przez milicjê po doprowadzeniu do komisariatu nale¿y bezwzglêdnie ¿±daæ protoko³u z zatrzymania z adnotacj± o jego przyczynach.

¦WIÊTA
stycznia - Nowy Rok, 7 stycznia - Bo¿e Narodzenie, 8 marca - Miêdzynarodowy Dzieñ Kobiet,  Wielkanoc (¶wiêto ruchome), 1 maja - Miêdzynarodowe ¦wiêto Pracy, 9 maja - Dzieñ Zwyciêstwa, 23 maja - ¦wiêtej Trójcy, 28 czerwca - Dzieñ Konstytucji, 24 sierpnia - Dzieñ Niepodleg³o¶ci. Je¶li ¶wiêto przypada na sobotê lub niedzielê, dzieñ wolny od pracy z tytu³u ¶wiêta przenoszony jest na dzieñ nastêpny po dniu nieroboczym.

PRZYDATNE INFORMACJE:

-    Urzêdy pracuj± 5 dni w tygodniu (poniedzia³ek-pi±tek) zwykle od godz. 8.00 lub 9.00 do 17.00 lub 18.00. Tradycyjnie w urzêdach obowi±zuje przerwa obiadowa w godz. 12.00-13.00 lub 13.00-14.00. Sklepy w wiêkszo¶ci pracuj± równie¿ w soboty, w niedziele i ¶wiêta.

-    Jêzykiem urzêdowym na Ukrainie jest ukraiñski. W tym jêzyku urzêdy prowadz± korespondencjê, a tak¿e wydawane s± dokumenty urzêdowe. Jest to oficjalny jêzyk wyk³adowy na uniwersytetach i w szko³ach. Jednak mieszkañcy wschodniej czê¶ci Ukrainy i Krymu pos³uguj± siê na co dzieñ w wiêkszo¶ci jêzykiem rosyjskim.
Na terytorium ca³ej Ukrainy w sklepach, urzêdach i miejscach u¿yteczno¶ci publicznej mo¿na swobodnie porozumiewaæ siê po rosyjsku. W jêzyku rosyjskim nadawanych jest te¿ wiele programów radiowych i telewizyjnych, równie¿ w tym jêzyku dostêpna jest prasa codzienna.


Podczas planowania podró¿y do opisanego powy¿ej kraju, zalecamy zapoznanie siê z ostrze¿eniami dla podró¿uj±cych, zawieraj±cymi najnowsze informacje istotne dla bezpieczeñstwa obywateli polskich na ¶wiecie.

Przedstawicielstwa dyplomatyczne i konsularne w Polsce:

Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej na Ukrainie
ambasador: Henryk Litwin
Ukraina, Kijów, Jaros³awiw Wa³ 12, 01901
Tel.: +38 044 2300700 Tel.: +38 044 2300750 Tel. dy¿urny: +380 44 284 00 33 Faks: +38 044 2706336
kijow.amb.sekretariat@msz.gov.pl

Instytut Polski w Kijowie
I radca - dyrektor IP: Jaros³aw Godun
Ukraina, Kijów, Bohdana Chmielnickiego 29/2 of.17, 01-030
Tel. dy¿urny: +380 44 278 16 01 Faks: + 380 44 288 02 86
kijow.ip.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Charkowie
konsul generalny: Jan Granat
Ukraina, Charków, Artioma 16, 61002
Tel.: +38 067 572 10 14 Tel.: +38 057 75 78 801 Tel. dy¿urny: +380 504 095 504 Faks: +38 057 75 78 804
charkow.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w £ucku
konsul generalny: Marek Martinek
Ukraina, £uck, Dubniwska 22 B, 43010
Tel.: +380 332280640 Tel. dy¿urny: +380 504 382 041 Faks: +380 32280659
luck.kg.sekretariat@msz.gov.pl
Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Odessie
konsul generalny: Joanna Strzelczyk
Ukraina, Odessa, Uspieñska 2/1, 65014
Tel.: +38 048 7225696 Tel. dy¿urny: +38 048 7226003 Faks: +38 048 7227701
odessa.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Sewastopolu
Konsul Generalny: Wies³aw Mazur
Ukraina, Sewastopol, pl. Pirogowa 3, 99003 Sewastopol
Tel. dy¿urny: +380692539881 Faks: +380692539885
sewastopol.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Winnicy
Konsul Generalny: Krzysztof ¦widerek
Ukraina, Winnica, Kozickiego 51, 21050
Tel.: +380 432 507413 Tel.: +380 432 507412 Tel.: +380 432 507411 Tel.: +380 432 507410 Tel. dy¿urny: +380 504615394 Faks: +380 432 507414
winnica.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej we Lwowie
Konsul Generalny: Jaros³aw Drozd
Ukraina, Lwów, Iwana Franki 108, 79011
Tel.: +380 32 2957990 Tel.: +380 32 2957940 Tel.: +380 32 2957955 Tel. dy¿urny: +380 952600200 Faks: +380 32 2957980
lwow.kg.sekretariat@msz.gov.pl

Wydzia³ Konsularny Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Kijowie

Ukraina, Kijów, B. Chmielnickiego 60, 01034 Kijów
Tel. dy¿urny: +38044 284 00 33 Faks: +38044 234 99 89

Polskie plac�wki dyplomatyczne i konsularne:

Ambasada RP
ul. Jaros³awiw Wa³ 12, 01034 Kijów-34
telefony:
(0-038044) 230 0700
fax. (0-038044) 270 63 36
e-mail: ambasada@polska.com.ua
www.polska.com.ua

Konsulat RP Generalny RP w Kijowie
01034 Kijów ul. B. Chmielnickiego 60;
tel. (38044) 234-92-36, 234-66-78, 234-51-84
fax: (380044) 234 99 89
e-mail: konsulat@polska.com.ua
strona internetowa: www.polska.com.ua

Konsulat Generalny RP we Lwowie
ul. Kociubiñskiego 11a m.3, 79005 Lwów (Konsul Generalny, wydzia³ prawny i polonijny)
tel. (00-380-322) 72-93-01
fax. (00-380-322) 298-79-38
e-mail: konsulat2@mail.lviv.ua
ul. I. Franka 110, 79011 Lwów (wydzia³ wizowo-paszportowy i spraw obywatelskich)
tel. (00-380-32) 297-08-61, 297-08-62, 297-08-63, 297-08-64
fax. (00-380-32) 276-09-74
e-mail: konsulat@mail.lviv.ua
www.konsulat.lviv.ua

Konsulat Generalny RP w Charkowie
ul. Artioma 16, 61002 Charków
tel. (+38 057) 75-78-801
fax. (+38 057) 75-78-804
e-mail: kgrp@kharkov.ukrtel.net
strona www: www.kgrp.kharkov.ua

Konsulat Generalny RP w £ucku
ul. Katedralna 7, 43-016 £uck
tel. (0-0380332) 77 06 10, 77-06-13
fax. 77 06 15
tel. dy¿urny :77-06-10
e-mail: konsulluck@utel.net.ua
www.konsulat.lutsk.ua

Konsulat Generalny RP w Odessie
ul. Uspienska 2/1, 65-014 Odessa
tel. +38 048 711-60-55
fax +38 048 711-60-50
e-mail – konsul.pl@kgrp.odessa.ua
www.kgrp.odessa.ua